FHIR® is geen toverwoord. Zonder goede profielen blijft interoperabiliteit een illusie
Goede FHIR-profielen zijn de basis van werkende interoperabiliteit. Marc van Aalten legt uit hoe je ze in vijf stappen opbouwt — met Advance Care Planning als voorbeeld.
Door Marc van Aalten, Interoperability Expert bij Interoplab
Stel je voor: een patiënt heeft afspraken gemaakt over zijn levenseinde. Die zijn vastgelegd bij de huisarts. Maar als hij een dag later in het ziekenhuis belandt, is er niets van die informatie zichtbaar. Niet omdat er geen systemen zijn — maar omdat de systemen niet met elkaar kunnen praten.
FHIR zou dit moeten oplossen. En dat kan het ook. Maar alleen als de onderliggende profielen goed zijn uitgewerkt. FHIR® adoptieren zonder goede profielen is als een snelweg aanleggen zonder rijstrookmarkering: technisch aanwezig, maar in de praktijk chaotisch.
Vijf stappen naar goede FHIR-profielen
1. Begrijp de FHIR-basisprincipes
FHIR werkt met Resources als bouwblokken (Patient, Observation, Procedure). Via profielen pas je die Resources aan voor specifieke use cases. Extensies maken het mogelijk informatie toe te voegen die niet in het standaard Resource-model past — maar gebruik ze spaarzaam.
2. Definieer je use case
Voordat je een regel code schrijft, moet je weten wat je wilt uitwisselen en waarom. Breng de brondata en het zorgproces in kaart. Mindmaps helpen om complexe relaties te structureren voordat je begint met de technische uitwerking.
3. Zoek bestaande profielen
Nictiz publiceert FHIR-profielen op basis van zibs als nationale standaard. Simplifier.net biedt een internationaal overzicht. Zoek altijd eerst of er al een profiel bestaat dat past — of dat je kunt aanpassen — voordat je iets nieuws bouwt.
4. Maak nieuwe profielen wanneer nodig
Als er geen passend profiel bestaat, bouw je er zelf één. Dat betekent: een basis-Resource selecteren, een StructureDefinition opstellen, ValueSets en SearchParameters toevoegen, en internationale coderingsystemen implementeren zoals SNOMED CT en LOINC. Betrek een Medical Terminologist bij dit werk — correcte terminologie is niet optioneel.
5. Gebruik extensies alleen waar het moet
Extensies lossen problemen op die standaard FHIR® niet kan adresseren. Maar elke extensie is een afwijking van de standaard — en afwijkingen kosten interoperabiliteit. Documenteer extensies goed en publiceer ze via Simplifier.net zodat anderen ze kunnen hergebruiken.
Begin klein
Je hoeft niet in één keer alles te modelleren. Kies één use case, werk die grondig uit, valideer, en bouw van daaruit verder. Nictiz’s FHIR® Profiling Guidelines zijn een goed startpunt.
FHIR werkt. Maar het werkt alleen als de profielen kloppen. Valideer uw FHIR-profielen direct via Conformancelab.
Hulp nodig bij FHIR-profilering of implementatie? Neem contact op →